-->

Τετάρτη, 20 Ιουλίου 2011

Are Rare Earth Elements Actually Rare?


(Not if you're willing to dig for them).

[του Τζεφέρη Πέτρου] [by Dr. Tzeferis Peter]

Τεράστια κοιτάσματα ορυκτών σπάνιων γαιών, εκτιμάται ότι έχουν εντοπιστεί στο βυθό του Ειρηνικού, σε ποσότητες 1.000 φορές μεγαλύτερες από εκείνες που έχουν εντοπιστεί στο έδαφος, αναφέρουν δημοσιεύματα του Ιαπωνικού Τύπου που επικαλούνται ερευνητές.

Η ανακάλυψη έγινε από μια ομάδα της Επιστήμης και Τεχνολογίας του Οργανισμού της Γης και της Θάλασσας της Ιαπωνίας και το Πανεπιστήμιο του Τόκιο, με επικεφαλής τον καθηγητή Yasuhiro.Τα αποθέματα αυτά εκτιμάται ότι φθάνουν τα 100 δισεκατομμύρια τόνους, σύμφωνα με την καθημερινή οικονομική εφημερίδα Nikkei. Πιστεύεται ότι βρίσκονται σε βάθος 3.500 ως 6.000 μέτρων κάτω από την επιφάνεια του ωκεανού και καλύπτουν μια έκταση 11 εκατομμυρίων τετραγωνικών μέτρων διεθνών κυρίως υδάτων,  ανατολικά και δυτικά της Χαβάης και των νησιών της  Γαλλικής Πολυνησίας. Σύμφωνα με τους ερευνητές, τα κοιτάσματα αυτά είναι τόσο πλούσια που ένα μόνο τετραγωνικό χιλιόμετρο εξόρυξής τους, θα είναι αρκετό για την κάλυψη του ενός πέμπτου της τρέχουσας ετήσιας ζήτησης σε σπάνιες γαίες. 

Επί του παρόντος, η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής των συγκεκριμένων βασικών προϊόντων στην παγκόσμια αγορά. Η Κίνα, η οποία παράγει το 97% των παγκόσμιων αποθεμάτων σπανίων γαιών, επιβάλει το τελευταίο διάστημα περιορισμούς στις εξαγωγές των στρατηγικής σημασίας αυτών μετάλλων, που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή ηλεκτρονικών, μαγνητών, μπαταριών,  οθονών πλάσματος, iPhone, LED ή υβριδικών αυτοκινήτων κ.ά. προϊόντων, εγείροντας ανησυχίες διεθνώς για την επάρκεια της προσφοράς και προκαλώντας την άνοδο της τιμής τους. Ολοι θυμόμαστε το γνωστό διπλωματικό επεισόδιο μεταξύ Κίνας και Ιαπωνίας που αποδόθηκε στην κυριαρχία της Κίνας επί των σπάνιων γαιών, οπότε η ανακάλυψη αυτή δημιουργεί νέα δεδομένα.

To Τόκιο έχει δραστηριοποιηθεί ιδιαίτερα στην αναζήτηση για νέα κοιτάσματα ως εναλλακτική λύση για τη διαφοροποίηση των προμηθειών. Η ζήτηση πάντως εκτιμάται ότι πρόκειται να αυξηθεί σημαντικά εκ νέου εντός του έτους καθώς η Ιαπωνία ανακάμπτει από την καταστροφή που προκάλεσε ο σεισμός, το επακόλουθο τσουνάμι και η πυρηνική καταστροφή στη Φουκουσίμα.

Οι προοπτικές του κλάδου είναι τεράστιες, αλλά μερικοί εμπειρογνώμονες έχουν προειδοποιήσει για τις δυσκολίες που αφορούν την υποθαλάσσια εξόρυξη των υλικών αυτών και για τους περιβαλλοντικούς κινδύνους που αυτό ενδεχομένως θα οδηγούσε . Η εκμετάλλευση των κοιτασμάτων που βρέθηκαν μέχρι τώρα θεωρείται απο ορισμένους "οικονομικά ανέφικτη" λόγω του βάθους και της έλλειψης της ανάλογης τεχνολογίας. Όσον αφορά τα περιβαλλοντικά θέματα, ένας από τουςπιο σημαντικούς κινδύνους είναι η παρουσία ραδιενεργών υλικών όπως το ουράνιο ή θόριο που όταν είναι παρόντα στα κοιτάσματα αυτά, θα μπορούσαν να δημιουργήσουν προβλήματα κατά την εξόρυξη.

Εμείς να υπενθυμίσουμε σε όλες τις πλευρές, τόσο σε κείνους που ονειρεύονται το νέο υποθαλάσσιο ελντοράντο των σπάνιων γαιών όσο και στους άλλους, στην άλλη άκρη, που επικαλούνται τις θεωρίες της "φειδωλής εξόρυξης" ή του "μαύρου κύκνου" ως μεθοδολογικά πρότυπα διαχείρισης (ή μάλλον κατάργησης!) της βιώσιμης ανάπτυξης της εξορυκτικής βιομηχανίας, ότι o καταναλωτής που θέλει να απολαμβάνει αμφότερα δηλ. τόσο τα πανταχού παρόντα μεταλλευτικά προϊόντα όσο και το καθαρό περιβάλλον, θα πρέπει να είναι διατεθειμένος να "πληρώσει πλήρως" και για τα δύο!

Η βιώσιμη ανάπτυξη δεν μπορεί να επιτευχθεί με την  "μεγέθυνση" και μόνο δηλ. την καθαρή μεγέθυνση του φυσικού κεφαλαίου που αναλώνεται. Η βιώσιμη ανάπτυξη αναφέρεται στην διατήρηση της αξίας και όχι αναγκαστικά  της ποσότητας των φυσικών πόρων.  Και η αξία ειναι ένα δυναμικό μέγεθος που περιλαμβάνει την τεχνολογία και την εξέλιξή της, τη χρονική διακύμανση, την συμπληρωματικότητα ή υποκατάσταση, το εύρος των οικολογικών υπηρεσιών που προσφέρονται, την αναστρεψιμότητα στη χρήση κλπ. Κι ακόμη περιλαμβάνει στοιχεία που αφορούν την κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξη, την ισότητα (ενδο- και διαγενεακή) και το περιβαλλοντικό ήθος, στοιχεία δηλ. κατεξοχήν ποιοτικά και όχι ποσοτικά. Η βιώσιμη ανάπτυξη πρεσβεύουμε να είναι το εργαλείο της βιώσιμης κοινωνίας, του νέου πολιτισμού  που επιδιώκουμε.