-->

Δευτέρα, 9 Οκτωβρίου 2017

Το MIN-GUIDE στο Λαύριο, 21-22.09.2017

Οι εργασίες του Min-Guide (δείτε agenda) πραγματοποιήθηκαν στο "Μηχανουργείο" TΠΠΛ Λαυρίου

Το Ευρωπαϊκό πρόγραμμα MIN-GUIDE στοχεύει στην μελέτη της υφιστάμενης αλλά και σχεδιαζόμενης πολιτικής στον τομέα των μεταλλευτικών/λατομικών δραστηριοτήτων στα κράτη μέλη της Ε.Ε. και στην κωδικοποίησή  της σε μία ενιαία ηλεκτρονική πλατφόρμα/οδηγό.

Το 4ο εργαστήριο του προγ/τος [Λαύριο, 21.09-22.09.2017] είχε ως θέμα την καινοτομία, τις ευνοϊκές πολιτικές και περιπτώσεις καλής πρακτικής στον τομέα των μεταλλευτικών αποβλήτων, στην αποκατάσταση των μεταλλείων αλλά και στη διαχείριση των χώρων μετά το τέλος της μεταλλευτικής λειτουργίας.  Πραγματοποιήθηκαν τρία παράλληλα εργαστήρια με αντικείμενο την καινοτομία και την επίδραση της εφαρμοζόμενης εθνικής /ευρωπαϊκής πολιτικής (i) στην επεξεργασία των μεταλλευτικών αποβλήτων και στις (ii) οικονομικές επιπτώσεις και (iii) κοινωνικές επιπτώσεις- όπου συμμετείχα-της παύσης της μεταλλευτικής δραστηριότητας. Τόσο στη διαχείριση των αποβλήτων όσο και στη διαδικασία της παύσης της μεταλλευτικής δραστηριότητας, η καινοτομία συνδέεται κυρίως με την παραγωγική διαδικασία για την αξιοποίηση των αποβλήτων και με τεχνολογίες που στοχεύουν στη περιβαλλοντική προστασία άρα και στην κοινωνική αποδοχή. 

Οι καλές πρακτικές εστιάζονται στην πολιτική της αποκατάστασης και στο θεσμικό πλαίσιο για την- μετά το κλείσιμο-αξιοποίηση του μεταλλευτικού χώρου ως κλειδί ανάπτυξης για την τοπική οικονομία. Οι κοινωνικές επιπτώσεις που δύναται να προκύψουν με το πέρας της μεταλλευτικής δραστηριότητας παρουσιάστηκαν μέσα από τρία παραδείγματα, της εταιρείας Imerys, της εθνικής πολιτικής της Πορτογαλίας και της Αυστρίας.

 A. Η εταιρεία Imerys με τη δημιουργία βιολογικού αμπελώνα (63 στρ., 22300 φυτά) σε περιοχή αποκατάστασης στο λατομείο περλίτη στην Τράχηλα Μήλου, συμβάλλει στην αναβίωση μιας παραδοσιακής δραστηριότητας και στη δημιουργία νέων συνθηκών αμπελοκαλλιέργειας/ οινοποιίας στις Κυκλάδες αλλά και άμεσα στην τοπική οικονομία με την πρόσληψη δύο μόνιμων κατοίκων της περιοχής στο τμήμα αποκατάστασης. 
B. Στο πλαίσιο της διαχείρισης 175 εγκαταλελειμμένων μεταλλείων (61 με ραδιενεργά στοιχεία και πληθώρα προβλημάτων όξινης απορροής στους υδροφόρους ορίζοντες) η δημόσια πορτογαλική εταιρεία EDM μέσω εθνικών συμβάσεων έχει ολοκληρώσει την αποκατάσταση 95 τέτοιων χώρων. Η EDM ξεκίνησε με την πλήρη καταγραφή και χαρακτηρισμό των εγκαταλελειμμένων μεταλλείων, την ιεράρχηση των προτεραιοτήτων και τον καθορισμό της στρατηγικής της αποκατάστασης . Το κράτος (DGEG) υποστηρίζει και χρηματοδοτεί τη δραστηριότητα της EDM με το 50% των δικαιωμάτων που καταβάλλονται από την ενεργή μεταλλευτική δραστηριότητα (~4 εκατ. €/έτος) (βλ. παρουσίαση).

Γ.  Η δημόσια αυστριακή εταιρεία GKB δημιουργήθηκε για τη διερεύνηση και παρακολούθηση των κινδύνων ανενεργών-κυρίως λιγνιτικών- μεταλλείων αλλά και τη διαχείριση αυτών με χρήση επεμβατικών μεθόδων. Η 15ετής συμμετοχή της GKB σε προγράμματα βασικής έρευνας οδήγησε στην ανάπτυξη καινοτόμου προϊόντος λιθογόμωσης (Stollen SSM®). 
Από την επίσκεψη στο Ορυκτολογικό Μουσείο
της Καμάριζας Λαυρίου
Στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας και ειδικότερα στη διαχείριση των μεταλλευτικών αποβλήτων, η εκπρόσωπος της Γενικής Δ/νσης Ανάπτυξης της ΕΕ αναφέρθηκε μεταξύ άλλων στα προγράμματα που χρηματοδοτούνται από το HORIZON 2020 όπως:
  • METGROW PLUS (ανάκτηση μετάλλων από μεταλλεύματα χαμηλής συγκέντρωσης και μεταλλευτικά απόβλητα)
  • INTMET (καινοτόμο σύστημα μεταλλουργίας για πολυμεταλλικά-χαμηλής περιεκτικότητας-μεταλλεύματα και συμπυκνώματα) 
  •  SCALE (παραγωγή Sc και Al-Sc από μεταλλουργικά παραπροϊόντα) 
  • PLATIRUS (ανάκτηση μετάλλων της ομάδας Pt από δευτερογενείς πρώτες ύλες) 
  • BioMOre (μεταλλουργία με χρήση βιοτεχνολογίας) 
  • ProSUM (αναζήτηση δευτερογενών πρώτων υλών από την «αστική εξόρυξη» και τα μεταλλευτικά απόβλητα) 
  •  SMART GROUND (πλατφόρμα βελτίωσης της διαθεσιμότητας δεδομένων και πληροφοριών για τις δευτερογενείς πρώτες ύλες) 
  •  MICA (πλατφόρμα ανάλυσης πληροφοριών για τις πρώτες ύλες) 
  •  REMINE (Marie Curie)(χρήση των μεταλλευτικών αποβλήτων σε υλικά κατασκευών) 
  • REDMUD (Marie Curie)(ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό δίκτυο για την αξιοποίηση των βωξιτικών υπολλειμάτων με μηδενικά απόβλητα) 
Η εκπρόσωπος της Γενικής Δ/νσης Περιβάλλοντος της ΕΕ αναφέρθηκε στις παρατηρήσεις που προέκυψαν από την αξιολόγηση  της έκθεσης των αποβλήτων της εξορυκτικής βιομηχανίας (2011-2014) στο πλαίσιο της εφαρμογής της οδηγίας 2006/21/ΕC όπως:
  • >3700 άδειες εγκαταστάσεων διαχείρισης αποβλήτων: στην κατηγορία επικίνδυνων αποβλήτων=90, κατά/μετά το κλείσιμο της μεταλλευτικής δραστηριότητας=460 
  • Υπάρχει απόκλιση του αριθμού των εγκαταστάσεων αποβλήτων με τον όγκο των παραγόμενων αποβλήτων. 
  •  Μεγάλη διακύμανση στην μεθοδολογία και τη συχνότητα των επιθεωρήσεων στα κράτη μέλη. 
  • Ανάγκη βελτίωσης της έκθεσης (πχ με αναφορά ατυχημάτων και τα λαμβανόμενα μέτρα).
  •  Μη επαρκής επικαιροποίηση των εθνικών δεδομένων. 
Το σύνολο των ομιλιών και παρουσιάσεων των τριών εργαστηρίων θα αναρτηθεί εντός των επόμενων ημερών στην ιστοσελίδα του MIN-GUIDE
[της Δ. Λάμπου] [by D. Lampou]