-->

Σάββατο, 8 Ιουνίου 2019

Το χρώμα, τα αισθητικά χαρακτηριστικά και η εμπορική αξία των πετρωμάτων

Το κόκκινο χρώμα οφείλεται κυρίως σε   αιματίτη και γενικότερα οξείδια του σιδήρου, που ανάλογα με την περιεκτικότητά τους το μάρμαρο αποκτά ιώδες, κόκκινο ή ρόδινο χρώμα (π.χ. Eretria red πάνω και Rosso Antico Μάνης κάτω)
[του Πέτρου Τζεφέρη] [by Tzeferis Petros]

Κάθε φυσικό διακοσμητικό πέτρωμα συγκεντρώνει ορισμένα χαρακτηριστικά που διαμορφώνουν την αισθητική και διακοσμητική του αξία. Επιπλέον, έχει ορισμένες φυσικές και μηχανικές ιδιότητες, οι οποίες προκαθορίζουν σε μεγάλο βαθμό την καταλληλότητά του για συγκεκριμένες εφαρμογές στην αρχιτεκτονική και διακόσμηση.

Τα χαρακτηριστικά αυτά, που διαφοροποιούν καταρχήν μεταξύ τους τα διακοσμητικά πετρώματα και διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό την εμπορική τους αξία και την αγοραία τιμή τους, είναι αυτά που ονομάζονται αισθητικά χαρακτηριστικά και τα οποία σε πολλές περιπτώσεις είναι υποκειμενικά.

Πρόκειται για το χρώμα (χρωματικά σχέδια, χρωματική πλοκή),  δεύτερον τη δομή, το σχέδιο  και την  εμφάνιση/απεικόνισή  του και τρίτον το μέγεθος των κόκκων/κρυστάλλων του.

Πράγματι, το χρώμα ενός διακοσμητικού πετρώματος είναι ο βασικότερος συντελεστής στην πιθανή εμπορευματοποίησή του και εξαρτάται άμεσα από το χρώμα των ορυκτολογικών συστατικών του πετρώματος.

To λευκό χρώμα στα δολομιτικά μάρμαρα του Φαλακρού όρους οφείλεται στην ορυκτολογική τους σύσταση δηλαδή στην παρουσία του υπέρλεπτου δολομίτη. Τα τεφρά συσσωματώματα οφείλουν το χρωματισμό τους κυρίως στην παρουσία ευμεγέθων κρυστάλλων ασβεστίτη, Χρ. Παπατρέχας. 
Επίσης, το σχέδιο, δηλαδή η εμπορική απεικόνιση ενός διακοσμητικού πετρώματος, είναι επίσης βασικός συντελεστής στην πιθανή εμπορευματοποίησή του και εξαρτάται από την υφή, τον ιστό, τις διαστάσεις και το σχήμα των ορυκτολογικών συστατικών του. ΄Εχουμε επομένως Διακοσμητικά Πετρώματα με σχέδιο ομοιογενές, φλεβικό, νεφελώδες, προσανατολισμένο, λατυποπαγές κ.ά.

Τέλος, η κοκκομετρία (MGS) έχει τη μικρότερη βαρύτητα στην πιθανή εμπορευματοποίηση ενός πετρώματος, ενώ επηρεάζει σημαντικά τις τεχνικές του ιδιότητες. Εμφανίζονται έτσι λεπτοκρυσταλλικά, μεσοκρυσταλλικά & αδροκρυσταλλικά διακοσμητικά πετρώματα.

Στην συνημμένη εργασία του συναδέλφου Δρ. Χρήστου Παπατρέχα, μπορεί κανείς να δει όλα τα παραπάνω και πολλά παραδείγματα ειδικά για την τεκμηρίωση του χρώματος των μαρμάρων (ειδικότερα τα λευκά του Φαλακρού όρους)  και την επίδρασή του στην εμπορική του αξία.


Γενικά το χρώμα των πετρωμάτων είναι άμεσα συνδεδεμένο με εκείνο των ορυκτολογικών τους συστατικών.
Λευκοκρατικά ορυκτά είναι εκείνα που αποτελούνται κυρίως από αχροα ορυκτά ασβεστίτη, χαλαζία και αστρίους.
Φεμικά ορυκτά είναι εκείνα που περιέχουν αυξημένο σίδηρο και μαγνήσιο (πυρόξενοι, αμφίβολοι, ολιβίνης, βιοτίτης κ.α.)

Το χρώμα των ιδιοχρωματικών πετρωμάτων οφείλεται στην παρουσία έγχρωμων ορυκτών.

Όταν τα διακοσμητικά πετρώματα δεν περιέχουν σημαντικά ποσοστά μη ανθρακικών ορυκτών, εμφανίζουν λευκό ως κυανότεφρο χρώμα.

Ένα μάρμαρο εμφανίζει λευκό χρώμα όταν ανακλάται ή διαχέεται ολόκληρο το φάσμα του φωτός, που προσπίπτει στην επιφάνεια του. Το λευκό χρώμα γίνεται χιονόλευκο όταν το λευκό φως που προσπίπτει στο μάρμαρο διεισδύει μέσα στη μάζα του, ανακλάται στις υπάρχουσες πυκνές επιφάνειες ασυνεχείας (όρια κρυστάλλων, σχισμογενείς επιφάνειες) και επιστρέφει στην επιφάνεια, χωρίς να υποστεί κανενός είδους εκλεκτική απορρόφηση (π.χ. χιονόλευκο μάρμαρο Πάρου).

Στις περισσότερες περιπτώσεις, το γαλακτώδες χρώμα, που είναι συναρτημένο με την δολομιτική σύσταση του μαρμάρου, συνδυάζεται με στατιστικά ομοιογενή και ισότροπο ιστό οπότε μεταπίπτει σε χιονόλευκο γαλακτώδες (π.χ. χιονόλευκο δολομιτικό μάρμαρο ΒΑ Θάσου).

Το χρώμα μαρμάρου μεταπίπτει σε γκριζοκύανο ή τεφρό, όταν το προσπίπτον φως απορροφάται από τα σωματίδια της λεπτότατης σκόνης που επικάθεται στα όρια των ανθρακικών κρυστάλλων του μαρμάρου. Η σκόνη αυτή πιθανότητα αποτελείται από ανθρακούχες ουσίες, πυρίτες μαγνητίτη και οξείδια το μαγγανίου. Όταν η σκόνη είναι πολύ πυκνή, μπορεί να δώσει και τεφρόμαυρο χρώμα.

Γκριζοκύανα είναι τα μάρμαρα του Κοκκιναρά Πεντελικού όρους και τεφρόμαυρα εκείνα της Μάνης (π.χ. Nero Antico). Στα μάρμαρα, το τεφρόμαυρο χρώμα οφείλεται στον εμποτισμό των «μαρμάρων» με βιτουμενιούχες και ανθρακούχες ουσίες (π.χ.ρουδιστοφόρος ασβεστόλιθος Βυτίνας Αρκαδίας κ.α.). Τεφρόμαυρο χρώμα δίνουν ακόμη τα φεμικά συστατικά (βιοτίτης, αυγίτης, κεροστίλβη κ..α.) που απαντώνται στους γρανίτες και τα συγγενή πετρώματα.

Όταν τα σωματίδια της σκόνης αποτελούνται από αιματίτη, τότε ανάλογα με την πυκνότητά τους το μάρμαρο αποκτά ιώδες, κόκκινο ή ρόδινο χρώμα (π.χ. Rosso Antico Μάνης, ορισμένες παραλλαγές Σκυριανών μαρμάρων κ.ά.). Ροζ χρώμα δίνει επίσης το ορθόκλαστο , που περιέχεται στα γρανιτικά πετρώματα.

Για το χρώμα επίσης δείτε εδώ:

Το χρώμα των μαρμάρων και διακοσμητικών πετρωμάτων