-->

Πέμπτη, 18 Οκτωβρίου 2018

Γεωπολιτιστική ανάδειξη της σμύριδας Νάξου

Χάρτης διαδρομών και σημείων γεωπολιτιστικής αξιοποίησης της σμύριδας 
Η παρούσα σύνοψη παρουσιάζει τα αποτελέσματα της Σύμβασης 2759/2017, μεταξύ του Ινστιτούτου Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών, ΙΓΜΕ, και της Εταιρείας «Περιβαλλοντικές, Χημικές και Μεταλλουργικές Υπηρεσίες, ΕΠΕ, ECHMES Ltd,.

Η Σύμβαση ολοκληρώθηκε έγκαιρα και αφορά στην εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης σκοπιμότητας αξιοποίησης της σμύριδας Νάξου από Κοινωνική Συνεταιριστική Επιχείρηση (ΚΟΙΝ.ΣΕ.Π) με σκοπό την επιδίωξη του συλλογικού οφέλους και την εξυπηρέτηση γενικότερων κοινωνικών συμφερόντων υπό την διπλή θεώρηση: 

• Εξορυκτική/εμπορική εκμετάλλευση των κοιτασμάτων σμύριδας της περιοχής Αμόμαξης Νάξου ιδιοκτησίας Ελληνικού Δημοσίου. 

• Γεωπολιτιστική ανάδειξη / αξιοποίηση / εκμετάλλευση των εγκαταστάσεων και των παλαιών ορυχείων σμύριδας, καθώς και δημιουργία σχετικού Μουσείου, ως τουριστικό, εναλλακτικό ή συνδυασμένο τουριστικό πόλο έλξης.
Ειδικότερα για την Γεωπολιτιστική ανάδειξη των εγκαταστάσεων και των παλαιών ορυχείων σμύριδας, καθώς και δημιουργία σχετικού Μουσείου, ως τουριστικό, εναλλακτικό ή συνδυασμένο τουριστικό πόλο έλξης, το προτεινόμενο Σενάριο έχει Στόχο να αξιοποιήσει όλη την περιοχή της ΒΑ Νάξου, όπου παρατηρούνται διάσπαρτα μνημεία τα οποία συνδέονται με την ιστορία της σμύριδας, αποτελώντας σταθμούς μίας εκπαιδευτικής διαδρομής του.

 Μέσα από την ανάπτυξη μιας σειράς εκπαιδευτικών προγραμμάτων, από τα εκθέματα των μουσείων, από τις συλλογές των κατοίκων της περιοχής που έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στο έργο αυτό, καθώς και μέσα από την ανάδειξη της ιστορίας του Εναέριου, η πρόταση έρχεται να δώσει μια βιώσιμη εναλλακτική στρατηγική ενίσχυσης του τουριστικού προϊόντος της περιοχής.

 Εκτός από την ανάπτυξη των σημείων αξιοποίησης, αναπόσπαστο κομμάτι της πρότασης αποτελεί η ενοποίηση τους σε ένα επισκέψιμο προϊόν το οποίο να δίνει την δυνατότητα στον επισκέπτη της προσέγγισής του είτε μέσω θαλάσσης και μισθωμένων λεωφορείων με οργανωμένες εκδρομές από τη Νάξο είτε με ατομικά μέσα μεταφοράς. 

Έτσι με τη προσέγγιση μέσω οργανωμένων εκδρομών, δίνεται στον επισκέπτη η δυνατότητα επιλογής είτε με τη χρήση μισθωμένων λεωφορείων, είτε εναλλακτικά μέσω θαλάσσης με ειδικά μισθωμένα καραβάκια (βλ. Σχήμα). Μέσω των οργανωμένων εκδρομών, δίνεται η δυνατότητα στον επισκέπτη, να ακολουθήσει μια σχεδιασμένη διαδρομή, που συνδυάζει όλες τις στάσεις του οδοιπορικού «Οι δρόμοι της Σμύριδας». Με τον τρόπο αυτό, ο επισκέπτης, αφήνεται στις αφηγήσεις του συνοδού-ξεναγού, ο οποίος γνωρίζει την ιστορία σε βάθος αιώνων και τις πληροφορίες για το ταξίδι της Σμύριδας καθοδηγώντας τον στα κυριότερα αξιοθέατα και εντοπίζοντας τα σημαντικότερα σημεία. Οι διαδρομές μπορεί επίσης να γίνουν με, συνδυασμό οδικών και ακτοπλοϊκών μέσων και να περιλαμβάνουν ενδιάμεσους προορισμούς πολιτιστικού ενδιαφέροντος. 

Μια πρώτη διαδρομή που προτείνεται στο πλαίσιο της παρούσας πρότασης γεωπολιτιστικής ανάδειξης/ αξιοποίησης εκμετάλλευσης των παλαιών σμυριδωρυχείων της Νάξου, ξεκινάει με τουριστικό καραβάκι από το λιμάνι της Χώρας, διασχίζει το βόρειο τμήμα του νησιού και έχει πρώτο σταθμό το Λιώνα. Ενδιάμεσο σταθμό θα μπορούσε να αποτελέσει, επίσης, το αρχαίο λατομείο του Απόλλωνα και ο μεγάλος ημιλαξευμένος Κούρος. Από εκεί με ειδικά λεωφορεία θα επισκέπτονται το Μουσείο στη Σαραντάρα, και το Βιομηχανικό Πάρκο Σμύριδας, στη Στραβολαγκάδα. Οι επισκέπτες θα επιστρέφουν στο Λιώνα και με το καραβάκι θα συνεχίζουν για τη Μουτσούνα, όπου θα μπορούν να δουν τον τερματικό σταθμό του εναέριου και να παρακολουθήσουν την επιδεικτική λειτουργία του. Τελευταίο σταθμό της συγκεκριμένης διαδρομής μπορεί να αποτελέσει το ορεινό χωριό της Απειράνθου και τα μουσεία της (λαογραφικό, αρχαιολογικό, φυσικής ιστορίας, Γεωλογίας), όπου οι επισκέπτες θα μεταφέρονται με λεωφορείο από τη Μουτσούνα. Η επιστροφή στη χώρα μπορεί να γίνεται οδικώς από την Απείρανθο, ή ακτοπλοϊκώς από τη Μουτσούνα. 

Η δεύτερη εναλλακτική διαδρομή ξεκινάει οδικώς από τη Χώρα, σταματάει στη Στραβολαγκάδα, στη Σαραντάρα και, επιστρέφει στην Κόρωνο, συνεχίζει στην Απείρανθο και καταλήγει στη Μουτσούνα. 

Η τρίτη εναλλακτική διαδρομή προτείνεται να ξεκινάει οδικώς από τη Χώρα να φθάνει στη Στραβολαγκάδα, στη Σαραντάρα, να συνεχίζει προς Λιώνα, να επιστρέφει στην Κόρωνο, να συνεχίζει προς το αρχαίο λατομείο του Απόλλωνα και να επιστρέφει στη Χώρα διασχίζοντας το βορειοδυτικό τμήμα του νησιού, μέσω της επαρχιακής οδού Νάξου – Γαλήνης Εγγαρών. 

Μικρότερες ακτοπλοϊκές διαδρομές μπορούν να σχεδιασθούν από Μουτσούνα προς Λιώνα με επιστροφή στη Μουτσούνα. Από το Λιώνα οι επισκέπτες με λεωφορεία θα μπορούν να πηγαίνουν στη Σαραντάρα και στη Στραβολαγκάδα, να επιστρέφουν στο Λιώνα και στη συνέχεια στη Μουτσούνα με ενδιάμεση στάση στον Αζαλά για μπάνιο. Αυτό προϋποθέτει ένα οργανωμένο δίκτυο μεταφοράς από τη χώρα προς τη Μουτσούνα.

Το συνολικό κεφάλαιο της σχεδιαζόμενης επένδυσης, για την τελική Έκδοση του Σεναρίου ανέρχεται στα 1.655.755€, εκ των οποίων ορίζονται σε 1.058.868€ τα κόστη για τη διαμόρφωση των κτηρίων και των γύρω χώρων, σε 476.887€ τα κόστη για τη συντήρηση των εγκαταστάσεων του εναέριου στη Μουτσούνα, την αγορά εξοπλισμού και τη διαμόρφωση και συντήρηση της στοάς και σε 120.000€ τα κόστη για την εκπόνηση οριστικών μελετών (αρχιτεκτονικές, τοπογραφικές, ηλεκτρομηχανολογικές, στατικές, κ.α.) για τα κτήρια.

Η αξιοποίηση της σμύριδας Νάξου

[Επιμέλεια: Π. Τζεφέρης]