-->

Τρίτη, 13 Ιουνίου 2017

ΔΕΗ ΑΕ: απολογισμός του 2016 για το λιγνίτη


Αυλή λιγνίτη στο ορυχείο Αμυνταίου ΛΚΔΜ, ΔΕΗ ΑΕ
Στοιχεία παραγωγής λιγνίτη, ΔΕΗ ΑΕ, 2016
Η ΔΕΗ ΑΕ διαθέτει μια μεγάλη υποδομή σε εγκαταστάσεις ορυχείων λιγνίτη, παραγωγής, μεταφοράς και διανομής ηλεκτρικής ενέργειας. κατέχει περίπου το 47% της εγκατεστημένης ισχύος των σταθμών ηλεκτροπαραγωγής στην Ελλάδα (με συνολική  εγκατεστημένη ισχύ περίπου 13 GW), συμπεριλαμβάνοντας στο ενεργειακό της μείγμα λιγνιτικούς, υδροηλεκτρικούς και πετρελαϊκούς σταθμούς, καθώς και σταθμούς φυσικού αερίου, αλλά και μονάδες Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ). 

Με τις ανωτέρω παραγωγικές μονάδες της, το έτος 2016 η Επιχείρηση παρήγαγε το 64% της συνολικής εγχώριας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Το 2016, η συμμετοχή των λιγνιτικών μονάδων στην παραγόμενη ηλεκτρική ενέργεια στο διασυνδεδεμένο σύστημα της χώρας ήταν 35 %, ενώ η αντίστοιχη συμμετοχή στο σύνολο της Επικράτειας (συμπεριλαμβανομένων και των νησιών) ήταν 30,9 %.

Σύντομο Ιστορικό. Η ΔΕΗ ΑΕ ανέλαβε την υπόγεια εκμετάλλευση των λιγνιτωρυχείων στην περιοχή του αλιβερίου το 1951 για την τροφοδοσία μονάδων συνολικής ισχύος 230 MW. H λειτουργία των ορυχείων αυτών διήρκησε μέχρι το 1988 παράγοντας συνολικά 18,6 εκ. τόνους λιγνίτη.

Η Επιχείρηση ξεκίνησε το 1957 τη λιγνιτική δραστηριότητά της στην περιοχή της δυτικής Μακεδονίας, με την συγχώνευση της εταιρείας «ΛιΠτολ» και το 1969 τη δραστηριότητά της στην εκμετάλλευση των λιγνιτωρυχείων της περιοχής Μεγαλόπολης Αρκαδίας. Η εκμετάλλευση διενεργείται με τη μέθοδο της επιφανειακής εκμετάλλευσης συνεχούς λειτουργίας (με χρήση ηλεκτροκίνητων εκσκαφέων με καδοτροχό, ταινιόδρομων και αποθετών) και επικουρικά με ντιζελοκίνητο εξοπλισμό ασυνεχούς λειτουργίας (εκσκαφείς ενός κάδου και φορτηγά αυτοκίνητα).

Από αρχής λειτουργίας των λιγνιτωρυχείων έως το τέλος του 2016, η «ΔΕΗ ΑΕ» έχει εξορύξει στις περιοχές της Δ. Μακεδονίας και της Μεγαλόπολης 2.029 εκ τον. λιγνίτη, ενώ οι αντίστοιχες συνολικές εκσκαφές ανέρχονται σε 9.362 εκ. κυβικά μέτρα. Τα απομένοντα απολήψιμα αποθέματα λιγνίτη ανέρχονται σε 1,7 δις τόνους.

Εξόρυξη λιγνίτη σε ορυχεία του Λιγνιτικού Κέντρου Μεγαλόπολης (ΛΚΜ)
Στα ορυχεία της  ΔΕΗ ΑΕ το 2016 απασχολήθηκαν 4.621 άτομα ως μισθωτοί  (τακτικό και έκτακτο προσωπικό) και 1403 άτομα ως απασχολούμενοι σε εργοληπτικές εταιρείες. Τα έσοδα από την πώληση του λιγνίτη εκτιμώνται  σε 485,5 εκ €.οι δαπάνες για επενδύσεις των ορυχείων το ίδιο έτος, ανήλθαν σε 219 εκ. €, εκ των οποίων 144 εκ. € δαπανήθηκαν για την απαλλοτρίωση του οικισμού Ποντοκώμης και 8,5 εκ. € για αρχαιολογικές ανασκαφές.

Η μείωση της παραγωγής λιγνίτη. Ο λιγνίτης επί σειρά ετών, αποτελούσε τη βασική πηγή παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη χώρα, με το φθηνότερο κόστος. αποτέλεσε βασικό παράγοντα στην ενεργειακή αυτοδυναμία της χώρας και ουσιαστικό μοχλό ανάπτυξής της. Τα τελευταία χρόνια,  εμφανίζεται συνεχής μείωση της παραγωγής  λιγνίτη που οφείλεται: α) στον περιορισμό κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας λόγω της οικονομικής κρίσης, β) στον τρόπο που λειτουργεί η αγορά ενέργειας (προτεραιότητα απορρόφησης της παραγόμενης ενέργειας από ΑΠΕ), γ) στην αύξηση του κόστους της παραγόμενης, από λιγνίτη, ενέργειας λόγω στρεβλών χρεώσεων, τελών,κόστους αγοράς δικαιωμάτων παραγόμενων ρύπων CO2 κ.α., δ) στη χαμηλή τιμή (το τελευταίο διάστημα) του φυσικού αερίου και στη χαμηλή τιμή της εισαγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας από χώρες με μικρότερες επιβαρύνσεις, ε) στις περιβαλλοντικές δεσμεύσεις της ΕΕ και στις πολιτικές της σταδιακής μείωσης λειτουργίας των μονάδων θερμικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. 

Όλα τα παραπάνω, έχουν ως αποτέλεσμα τη συνεχώς μειούμενη παραγωγή λιγνίτη που το 2016, έφτασε μόλις 31,43 εκ. τόνους έναντι 43,82 εκ. του 2015 και 61,82 του 2009 με αντίστοιχη παραγωγή ενέργειας 14,9 TWh (συμμετοχή κατά 31%) έναντι 30,5TWh του 2009 και 19,4TWh το 2015.

Η συνεχής μείωση του λιγνίτη και η απόσυρση κάποιων ΑΗΣ θα έχουν σοβαρό οικονομικό αντίκτυπο, ιδιαίτερα στην περιφέρεια της Δ. Μακεδονίας, όταν υπολογίζονται  ότι για κάθε τόνο λιγνίτη που χάνεται, δημιουργείται απώλεια 23,8 ευρώ στην περιοχή και με κάθε μονάδα ΑΗΣ που αποσύρεται,χάνονται 83 εκ. ευρώ/έτος (πηγή ΣΜΕ). Παράλληλα με τις οικονομικές συνέπειες, είναι και οι απώλειες θέσεων εργασίας.

Σημαντική καινοτομία αποτελεί το ολοκληρωμένο σύστημα διαχείρισης επιχειρησιακής συνέχειας, με σκοπό να διατηρεί την παραγωγική ικανότητα των λιγνιτωρυχείων, ακόμη και σε κρίσιμες ή αντίξοες συνθήκες, ώστε να τροφοδοτούνται απρόσκοπτα οι ΑΗΣ. Στο πλαίσιο του συστήματος αυτού, εφαρμόζεται συνεχής και συστηματική αναγνώριση κινδύνων και απειλών και αποτίμηση των επιπτώσεών τους στο κύκλωμα παραγωγής. Με βάση αυτά, σχεδιάζεται και δοκιμάζεται εκ των προτέρων η αποτελεσματική αντίδραση στις επιπτώσεις και η ταχύτερη δυνατή ανάκαμψη του συστήματος παραγωγής.

H Γενική Διεύθυνση Ορυχείων της ΔΕΗ ΑΕ δεσμεύεται για τη συνεχή βελτίωση του συστήματος διαχείρισης Επιχειρησιακής συνέχειας, θέτοντας ως προτεραιότητά της σε περιπτώσεις συμβάντων διαταραχής: την ασφάλεια των εργαζομένων και των εγκαταστάσεων, τη συνέχιση της λειτουργίας των κρίσιμων δραστηριοτήτων και την αποκατάσταση της λειτουργίας εντός των τεθέντων χρονικών ορίων. Το σύστημα αυτό, εντάχθηκε πιλοτικά στο Λιγνιτικό Κέντρο Μεγαλόπολης ενώ πρόκειται να επεκταθεί και στη Δ. Μακεδονία.

Τέλος, εντός του 2016 υλοποιήθηκε έργο κατασκευής του κύριου κλάδου ταινιόδρομων αποκομιδής της παραγόμενης τέφρας από τον ΑΗΣ Αγ. Δημητρίου, προς το σύμπλεγμα ταινιόδρομων του ορυχείου νοτίου Πεδίου, όπου θα γίνεται ανάμειξή της με τα άγονα υλικά εκσκαφής και συναπόθεση στις αποθέσεις του ορυχείου. Το έργο προβλέπεται να λειτουργήσει πλήρως το 2ο τρίμηνο 2017.

[Πηγή ΣΜΕ, Π. Τζεφέρης]