-->

Πέμπτη, 5 Ιανουαρίου 2017

Μία μόνο ευχή για το 2017: ας σταματήσει επιτέλους η υποκρισία! (I)

Learn where the REE in your iphone come from
[Του Πέτρου Τζεφέρη*, αναδημοσίευση από το   http://www.huffingtonpost.gr/]

Μόλις λίγες μέρες πριν τελειώσει τη θητεία του, ο απερχόμενος πρόεδρος Barack Obama σε μία κίνηση διαφύλαξης της στάσης που τήρησε τα προηγούμενα χρόνια έναντι της κλιματικής αλλαγής και των επιπτώσεών της στο περιβάλλον, απαγορεύει με απόφασή του την πραγματοποίηση γεωτρήσεων εξόρυξης για πετρέλαιο και φυσικό αέριο σε εκτάσεις εκατοντάδων εκατομμυρίων εκταρίων ιδιοκτησίας των ΗΠΑ στην Αρκτική ζώνη. Υπάρχουν περιοχές στην Αρκτική που παρουσιάζουν θερμοκρασίες πάνω από τους 0°C για δεύτερο χειμώνα στη σειρά, ενώ το συγκεκριμένο φαινόμενο («midwinter warming») εκτοξεύει στο «κόκκινο» την ανησυχία της διεθνούς επιστημονικής κοινότητας.

Λίγο νωρίτερα, στις 4 Νοεμβρίου, τίθεται σε ισχύ η Συμφωνία του Παρισιού για την κλιματική αλλαγή, η οποία αποτελεί την πρώτη οικουμενική, νομικά δεσμευτική παγκόσμια συμφωνία για το κλίμα. Συμφωνία που επικύρωσαν τουλάχιστον 55 χώρες για συγκράτηση της αύξησης της θερμοκρασίας του πλανήτη «αρκετά κάτω» από τους 2°C.

Στα βιβλία τους οι μαθητές και τούτη τη χρονιά έμαθαν πόσο συμβάλλουν τα ενεργειακά ορυκτά στις κλιματικές αλλαγές, πόσο χρειαζόμαστε τις ΑΠΕ και πόσο περιβαλλοντικά ασύμφορη είναι σε τελευταία ανάλυση η εξόρυξη κάθε είδους. Και όταν γίνονται φοιτητές, με παγιωμένη αυτήν την άποψη, ότι δηλ. τα ορυκτά καύσιμα και γενικότερα οι εξορύξεις αποτελούν δραστηριότητα «υπό αναστολή» (βλ. και ΣτΕ 772/1998 για φειδωλή εξόρυξη), μολαταύτα σχεδόν καθημερινά γίνονται μάρτυρες του πόσο δύσκολη είναι η επίτευξη της κάθε λογής «βιωσιμότητας» (‘sustainability”) στην πράξη. Και αναρωτιούνται: γιατί επιτέλους δεν καταργούμε τις εξορύξεις να τελειώνουμε; Και δεν χρησιμοποιούμε μόνο υλικά που επαναχρησιμοποιούνται ή ανακυκλώνονται; Και μόνο ανανεώσιμες πηγές ενέργειας; Δεν θέλουμε αλήθεια το καλό μας και το καλό των επερχόμενων γενεών;

Bloomberg, Saxo Bank Commodity performance for 2016

Ο δεκάλογος μείωσης της κοινωνικής βαρύτητας και αποδοχής του εξορυκτικού κλάδου

Η απάντηση έρχεται από μόνη της ως εμπειρία ζωής από τον τρόπο που έχουμε επιλέξει να πορευόμαστε, από το πολιτιστικό status του κόσμου μας. Για τους υπόλοιπους που δεν το αντιλαμβάνονται από μόνοι τους, η απάντηση is just blowing in the wind μέχρι να γίνει αντιληπτή… αν και όταν αποφασίσουμε να κοιτάξουμε κατάματα και με ειλικρίνεια τον κόσμο μας: έναν κόσμο υλικό που στοιχειώνει τα όνειρά μας. Οπου πράσινη ανάπτυξη δεν σημαίνει τις περισσότερες φορές και βιώσιμη, όπου το «renewable» δεν σημαίνει απαραίτητα και «sustainable» και το «not renewable» δεν σημαίνει επίσης «not sustainable», όπως δυστυχώς μας υπαγορεύουν οι ανεπαρκείς ορισμοί της βιωσιμότητας που ουσιαστικά ταυτίζουν τους δύο όρους. 

Raw Materials - The stuff that dreams are made of

Ποιο είναι το χρώμα της ανάπτυξης;

Πράγματι, εις πείσμα των θεωρητικών αναλύσεών μας, το 2016 ήταν χρονιά-ορόσημο για τα εμπορεύματα και ειδικότερα τα βιομηχανικά μέταλλα που σημείωσαν ένα εντυπωσιακό comeback με τις καλύτερες επιδόσεις των τελευταίων ετών, ενώ το ράλι φαίνεται πως θα συνεχιστεί και το 2017. Ο δείκτης εμπορευμάτων «The S&P Goldman Sachs Commodity Index» έχει αυξηθεί κατά 25% μέχρι στιγμής φέτος, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη ετήσια άνοδο από το 2009. Πολλοί μιλούν για το τέλος της κρίσης των εμπορευμάτων, ειδικότερα μετά την εκλογή του Donald Trump αλλά και τα σημάδια σταθεροποίησης της οικονομίας της Κίνας.

Το σιδηρομετάλλευμα σημείωσε την πιο εκρηκτική άνοδο ξεπερνώντας τα 80 $ ανά μετρικό τόνο στις αρχές του Δεκεμβρίου, ενώ μέχρι στιγμής εντός του 2016 έχει ενισχυθεί κατά 90% και πλέον. Ο χαλκός ανέβασε την τιμή του πάνω από 20% πλησιάζοντας τα 3$ /lb ενώ η παγκόσμια ζήτηση για χαλκό αναμένεται να αυξηθεί. Το ίδιο ισχύει και για τον ψευδάργυρο που η τιμή του έχει εκτοξευτεί πάνω από 70% φέτος, ύστερα από μια μακρά περίοδο αποεπένδυσης (Glencore), τον μόλυβδο (Pb), το ασήμι (Ag), το αλουμίνιο (Al) που διέγραψε μια αξιοσημείωτη πορεία ανάκαμψης τους τελευταίους μήνες καθώς και τον χρυσό (Au) που οδεύει προς την πρώτη κερδοφόρα χρονιά από το 2012. Ακόμη και το νικέλιο (Ni) που παρότι σημείωσε ελάχιστο πενταετίας στις αρχές του 2016, κάτω από τα 8.000$ ανά τόνο, δείχνει να ανακάμπτει τουλάχιστον προσωρινά στην περιοχή των 10.000-11.500$ ανά τόνο. Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο ανέκαμψαν κι αυτά ύστερα από δύο συνεχόμενα έτη πτώσης με ετήσια κέρδη ύψους 45% περίπου για την τιμή του αργού τύπου Brent και πάνω από 50% για την τιμή του φυσικού αερίου.

Εξάλλου, όλα τα προϊόντα που αφορούν την «έξυπνη» ανάπτυξη, την ψηφιακή τεχνολογία της πληροφορικής και επικοινωνιών, τα έξυπνα ενεργειακά δίκτυα και τις εναλλακτικές δυνατότητες των ΑΠΕ βασίζονται στη χρήση των παραπάνω ορυκτών πρώτων υλών και μετάλλων, είτε βασικών είτε των σπάνιων γαιών. Οι ηλιακές κυψέλες και τα Φ/Β στοιχεία, οι ανεμογεννήτριες, η «πράσινη» αυτοκίνηση (τα υβριδικά αυτοκίνητα, τα αμιγώς ηλεκτροκίνητα αλλά και εκείνα του υδρογόνου) καθώς και οι περισσότερες οικολογικές τεχνολογίες οφείλουν την ύπαρξη ή λειτουργικότητά τους σε ένα σύνολο από μέταλλα «υψηλής τεχνολογίας».

[H συνέχεια του άρθρου εδώ]

*Δρ. ΕΜΠ- Συγγραφέας