-->

Παρασκευή, 4 Νοεμβρίου 2016

Θεσμικό πλαίσιο για την διαχείριση των παράκτιων πόρων και οικοσυστημάτων

Κόκκινη Παραλία , Σαντορίνη, Ελλάδα
Η συνημμένη εργασία έχει ως στόχο να αναδείξει δύο βασικά ζητήματα, τα οποία καλείται να αντιμετωπίσει η σύγχρονη, ευρωπαϊκή θαλάσσια πολιτική, σύμφωνα και με τις βασικές αρχές και κατευθύνσεις του Πρωτόκολλου για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση και προστασία των παράκτιων ζωνών της Μεσογείου. 

Το πρώτο συνίσταται στην άμεση προβολή της ανάγκης για ορθολογική χρήση και προστασία των παράκτιων πόρων και οικοσυστημάτων από την έντονη αστικοποίηση, που συνεπάγεται η ολοένα αυξανόμενη συγκέντρωση της τουριστικής δραστηριότητας, στις, ιδιαίτερα, ευπαθείς παράκτιες περιοχές. 

Barceloneta, Βαρκελώνη, Καταλονία, Ισπανία
Το δεύτερο ζήτημα, έγκειται στο να δοθεί ιδιαίτερη σημασία στην ανάδειξη και ενίσχυση της προσπάθειας για μια συνολική, ολιστική θεώρηση και ενσωμάτωση των αρχών του Πρωτοκόλλου σε νέες, σύγχρονες δράσεις και πρωτοβουλίες διακρατικής συνεργασίας, μεταξύ, τόσο των αναπτυγμένων, όσο και, κυρίως, των αναπτυσσόμενων τουριστικά ευρωπαϊκών κρατών, για την, όσο το δυνατόν, πληρέστερη προστασία του παράκτιου περιβάλλοντος. 

Σκοπός της συλλογικής αυτής προσπάθειας είναι ο απώτερος, σχεδιασμός μιας κοινής, ευρωπαϊκής Ολοκληρωμένης Θαλάσσιας Πολιτικής, για όλο το φάσμα των δραστηριοτήτων, που έχουν ως επίκεντρο τη θάλασσα, η οποία, όσον αφορά τον τουρισμό, θα πρέπει, να λαμβάνει υπόψη τα ιδιαίτερα φυσικά χαρακτηριστικά, τον βιολογικό πλούτο και τη φέρουσα ικανότητα κάθε περιοχής και να συμβάλλει, περαιτέρω, μέσω της συνεκτικής και ορθολογικής χωροταξικής οργάνωσης του ευρωπαϊκού παράκτιου χώρου, στην ισόρροπη, χωρικά και χρονικά, και, ταυτόχρονα, βιώσιμη οικονομικά, περιβαλλοντικά και κοινωνικά ανάπτυξή του.

H σύγχρονη επικρατούσα πραγματικότητα, σε πολλά κράτη, μεταξύ, δε αυτών, στην Ισπανία και την Ελλάδα, έχει αναδείξει την, μέχρι τώρα, καθυστέρηση της πλήρους ενσωμάτωσης στο θεσμικό τους πλαίσιο, κυρίως, όμως, τη δυσκολία εφαρμογής των κανόνων, που σχετίζονται με τη βιώσιμη διαχείριση και ανάπτυξη των παράκτιων ζωνών, σύμφωνα με τις επιταγές του Πρωτοκόλλου της Βαρκελώνης.

Τα συμπεράσματα από τη μελέτη του τουριστικού φαινομένου, τόσο στις τουριστικά αναπτυγμένες και οικονομικά ισχυρές, όσο και στις αναπτυσσόμενες τουριστικά χώρες, που φιλοδοξούν να κερδίσουν σημαντικό μερίδιο στην παγκόσμια τουριστική αγορά, βελτιώνοντας, παράλληλα, σε σημαντικό βαθμό τους οικονομικούς τους δείκτες, ενόψει της δύσκολης διεθνούς οικονομικής συγκυρίας, είναι σύνθετα και ποικίλουν, ανάλογα με τον βαθμό της διοικητικής τους οργάνωσης, την ύπαρξη θεσμικών και χρηματοδοτικών εργαλείων, κατάλληλης τεχνογνωσίας και υποδομών. 

Συγκλίνουν, όμως, στο γεγονός, ότι οι έννοιες της ολοκληρωμένης διαχείρισης των τουριστικών δραστηριοτήτων στις παράκτιες περιοχές και της βιώσιμης τουριστικής ανάπτυξης, ως αναπόσπαστα συνδεδεμένες με τομείς προτεραιότητας της ευρωπαϊκής περιβαλλοντικής ατζέντας, οι οποίοι περιλαμβάνονται στις Οδηγίες για την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Παράκτιων Ζωνών (ΟΔΠΖ) και την Θαλάσσια Στρατηγική, είναι έννοιες αμφίσημες και συμπληρωματικές, άμεσα συνυφασμένες με την οικονομική, κοινωνική ανάπτυξη και συνοχή κι έχουν ως βασικό τους πυλώνα τον ορθολογικό σχεδιασμό της τουριστικής δραστηριότητας, τόσο στον χερσαίο όσο και στον θαλάσσιο χώρο. Με λίγα λόγια, η ορθά σχεδιαζόμενη στον χώρο και με περιβαλλοντικά κριτήρια ασκούμενη τουριστική δραστηριότητα είναι, εν τέλει, και η περισσότερο βιώσιμη και αποδοτική.

[Επιμέλεια: Π. Τζεφέρης]