-->

Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2015

Οι επιπτώσεις της εξόρυξης σχιστολιθικού αερίου (fracking)

Σύμφωνα με το Independent, η Πολιτεία της Οκλαχόμα στις ΗΠΑ είναι το πιο σεισμογενές σημείο του πλανήτη. Για όσους δεν μπορούν να το αντιληφθούν, εξηγούμε ότι πριν το 2008 η Οκλαχόμα κατέγραφε μόλις 1 με 2 σεισμούς το χρόνο. Το 2014 οι καταγραφόμενοι σεισμοί έφτασαν τους 585 και το 2015 τους 680. Τι άλλαξε όμως στην περιοχή της Οκλαχόμα μέσα στα τελευταία επτά χρόνια;

Οι αλλαγές  οφείλονται στην υδραυλική ρωγμάτωση (fracking),  την περίφημη νέα μέθοδο εξόρυξης πετρελαίου και φυσικού αερίου από σημαντικά  βάθη η οποία επιτυγχάνεται με τη διοχέτευση μεγάλων ποσοτήτων νερού σε υψηλή πίεση. Το νερό, αναμειγμένο με άμμο και ισχυρές χημικές ουσίες, δημιουργεί μικροσκοπικές ρωγμές σε όλη την έκταση των σχιστολιθικών πετρωμάτων που περιβάλλουν τους υδρογονάνθρακες, αναγκάζοντάς τους να εισέλθουν στα πηγάδια από όπου και αντλούνται στην επιφάνεια.


Η όλη διαδικασία όμως συνοδεύεται από μεγάλο κόστος, με τους επιστήμονες να προειδοποιούν για τους κινδύνους αυτής της τεχνικής που, εκτός από αύξηση της σεισμικής δραστηριότητας, μπορεί να μολύνει τον υδροφόρο ορίζοντα με επικίνδυνα τοξικά, ενώ οδηγεί στην αποψίλωση των δασών. Ακόμα, εγκυμονεί ο κίνδυνος έκλυσης ραδιενεργών ουσιών, όπως είναι το ραδόνιο, και της ενίσχυσης του φαινομένου της υπερθέρμανσης του πλανήτη. Πολλές χώρες, όπως η Γαλλία, έχουν απαγορεύσει την χρήση της υδραυλικής ρωγμάτωσης ( fracking).

Μολαταύτα, η μέθοδος αυτή χρησιμοποιείται σε μεγάλη έκταση τα τελευταία χρόνια στις ΗΠΑ, αποφέροντας το 30% της συνολικής ποσότητας φυσικού αερίου που εξορύσσεται στη χώρα αυτή. Παραγωγή ενέργειας από εγκλωβισμένα κοιτάσματα φυσικού αερίου σε αργιλικά σχιστολιθικά πετρώματα με βαθιές γεωτρήσεις, ειδικότερα με τη μέθοδο του fracking, συναντά κανείς σήμερα σε Χώρες όπως ο Καναδάς, η Πολωνία, η Τουρκία και φυσικά οι ΗΠΑ. Μάλιστα, σε Πολιτείες όπως το Τέξας, πολλές γεωτρήσεις  πραγματοποιούνται  σε πολύ κοντινή απόσταση μεταξύ τους, ενώ συχνά δεν έχουν σφραγιστεί όπως πρέπει με αποτέλεσμα να διαρρέει μεθάνιο, που θεωρείται ύποπτo για μόλυνση του υδροφόρου ορίζοντα.

Μελέτη του ΜΙΤ έχει εκτιμήσει ότι έως το 2020 οι ΗΠΑ θα μπορούν να καλύψουν τουλάχιστον το 40% (ενδεχομένως και το 50%) του παραγόμενου αερίου. Σύμφωνα με την Ένωση Επιχειρήσεων Μεταποίησης των ΗΠΑ, η αξιοποίηση του σχιστολιθικού αερίου θα δημιουργήσει 1 εκατομμύριο νέες θέσεις εργασίας στη χώρα έως το 2025. Τα οφέλη χρήσης του σχιστολιθικού αερίου στις ΗΠΑ είναι αισθητά στην οικονομία. Την περίοδο 2005 - 2012 το ενεργειακό κόστος στην ΕΕ αυξήθηκε κατά 37% και στις ΗΠΑ μειώθηκε κατά 4%, με τις ευρωπαϊκές τιμές να είναι τουλάχιστον δύο φορές υψηλότερες από τις αμερικανικές.

Επιπλέον, η επανάσταση του σχιστολιθικού αερίου και του σχιστολιθικού πετρελαίου φέρνει τεράστιες ανακατατάξεις καθώς πια οι ΗΠΑ  ήδη έχουν ξεκινήσει ως εξαγωγική Χώρα στα ζητήματα του φυσικού αερίου. Οι εταιρείες στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν μεγάλο συγκριτικό πλεονέκτημα του εξαιρετικά μειωμένου ενεργειακού κόστους σε σχέση με τις βιομηχανίες και τις επιχειρήσεις ολόκληρης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μάλιστα το shale oil συνεχίζει να εκπλήσσει την παγκόσμια αγορά πετρελαίου και το 2015, ιδιαίτερα όσους πίστευαν ότι, με την πτώση της τιμής του πετρελαίου, πολλά από τα αμερικανικά πεδία παραγωγής υδρογονανθράκων από σχιστόλιθο θα έκλειναν λόγω υψηλού κόστους.

Η Ευρώπη που όπως και η Ελλάδα δεν ενθαρρύνει την εξόρυξη σχιστολιθικού διατηρώντας σοβαρές επιφυλάξεις για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της διαδικασίας εξόρυξης.Δεν υπάρχουν όμως επιφυλάξεις για την εισαγωγή του από τις ΗΠΑ, στο βαθμό που ο περιβαλλοντικός κίνδυνος δεν επιβαρύνει την Ευρώπη και το φθηνό παραγόμενο αέριο θα ενισχύσει τη βιομηχανία και την προσπάθεια ενεργειακής απεξάρτησης της Ευρώπης.
[του Π. Τζεφέρη][by P. Tzeferis]