-->

Κυριακή, 7 Ιουνίου 2015

Βιομηχανικά ορυκτά: ο απολογισμός του 2013-2014 (ΙΙ)

Yiali island pumice quarry
Ορυχείο κίσσηρης (ελαφρόπετρας) στην
 νήσο Γυαλί Νισύρου Δωδεκανήσου
[του Πέτρου Τζεφέρη] [[by Tzeferis Petros]

Η παραγωγή κίσσηρης (ελαφρόπετρας) για το 2014 διατηρήθηκε στα ίδια επίπεδα με το 2013 δηλ. 420 με 430 χιλ τον. πρωτογενούς υλικού οι οποίοι παρήχθησαν από το Γυαλί Νυσίρου (έναντι 385 χιλ τον. το 2012) με συνολική αξία πωλήσεων 4,9 εκατ. € (έναντι 4,3 εκατ. € για το 2012). Η παράγουσα ΛΑΒΑ ΑΕ (ανήκει στον όμιλο Lafarge) επέτυχε 4,9 εκατ. € κύκλο εργασιών (για καθένα από τα έτη 2013 και 2014) από τα οποία τα 4,1 εκατ. € περίπου αφορούσαν πωλήσεις στο εξωτερικό (ΗΠΑ, Γερμανία, Ισραήλ, Γαλλία και Κύπρο).

Η Ελλάδα είναι επίσης μεταξύ των κορυφαίων παγκοσμίως εξαγωγών ελαφρόπετρας. Σύμφωνα με στοιχεία του USGS το 99% των εισαγωγών ελαφρόπετρας στις ΗΠΑ για το 2014 προέρχονταν από την Ελλάδα και το Μεξικό. Μετά από τέσσερεις συνεχείς ζημιογόνες χρήσεις, η ΛΑΒΑ ΑΕ για το 2014 έκλεισε με περιορισμένα κέρδη προ φόρων. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι σε περιόδους πριν από την κρίση η παραγωγή αλλά και διάθεση ελαφρόπετρας από το Γυαλί ξεπερνούσε σταθερά τους 800 χιλ. τον. (ενίοτε και το 1 εκατ. Τον.) και η αξία πωλήσεων τα 6-7 εκατ. €.

H παραγωγή χουντίτη/υδρομαγνησίτη από την ΛΕΥΚΑ ΟΡΥΚΤΑ Α.Ε., θυγατρική του ομίλου Sibelco Europe Mineral Plus, ανήλθε εντός του 2013 σε 15.200 τον. (από τις παραχωρήσεις 72 και 74 αμφότερες στην περιοχή Σερβίων Κοζάνης) παρουσιάζοντας πτώση σε σχέση με τα προηγούμενη έτη.

Οι πωλήσεις τόσο επεξεργασμένου όσο και αργού υλικού παρουσίασαν επίσης πτώση κατά 7% ενώ ο κύκλος εργασιών παρουσίασε- για πρώτη φορά μετά από χρόνια- κάμψη κατά 17%. Εντός του 2014 η κάμψη συνεχίστηκε με παράλληλη μείωση κυρίως στις πωλήσεις επεξεργασμένων τελικών προϊόντων κατά 38,1% σε σχέση με το 2013.

Επισημαίνεται ότι τα κοιτάσματα χουντίτη-υδρομαγνησίτη της περιοχής Νεράιδας Κοζάνης  (το εργοστάσιο επεξεργασίας βρίσκεται στα Λεύκαρα Κοζάνης) αποτελούν μοναδικά σε όλο τον κόσμο για παραγωγή προϊόντων με ιδιότητες επιβραδυντικού καύσεως και για το λόγο αυτό χρησιμοποιούνται ως πληρωτικά υλικά σε μίγματα πλαστικών που προορίζονται για την παραγωγή μονώσεων σε ειδικά «βραδύκαυστα» καλώδια (flame retardant). Επίσης το εξορυσσόμενο μετάλλευμα διατίθεται και χωρίς καμία επεξεργασία, ως αργό υλικό.

Τα προϊόντα ολιβινίτη (ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΕ του ομίλου «ΣΙΔΕΝΟΡ» πρώην ΘΕΡΜΟΛΙΘ ΑΕ), αμφιβολίτη (ΦΙΜΠΡΑΝ ΑΕ) και ατταπουλγίτη (ΓΕΩΕΛΛΑΣ ΑΜΜΑΕ) διατήρησαν την ανοδική τους πορεία και τον εξαγωγικό προσανατολισμό τους αξιοποιώντας τόσο το παραγωγικό δυναμικό όσο και το υπάρχον αποθεματικό των προηγούμενων ετών για την τροφοδοσία των εργοστασίων επεξεργασίας.

Για τα ανωτέρω ορυκτά θα πρέπει να επισημανθεί ότι πέραν των πολυπληθών χρήσεων που καλύπτουν ανάγκες της χημικής, κατασκευαστικής βιομηχανίας, χαλυβουργίας, πυριμάχων κλπ. χρησιμοποιούνται ευρέως και σε κατεξοχήν περιβαλλοντικές χρήσεις (ως αποχρωστικές γαίες, ως μέσα διύλισης και διαχείρισης αποβλήτων, ως μοριακά φίλτρα, διηθητικά και μονωτικά μέσα κλπ).

Ειδικότερα, ο αμφιβολίτης χρησιμοποιείται ως πρώτη ύλη για την παραγωγή του πετροβάμβακα, δηλ. ενός φυσικού ινώδους ανακυκλώσιμου προϊόντος που παράγεται από την τήξη πετρωμάτων και αποτελεί ισχυρό θερμομονωτικό και πυράντοχο υλικό. Ο επεξεργασμένος αμφιβολίτης, τροφοδοτεί τις δύο μονάδες παραγωγής πετροβάμβακα, που βρίσκονται στο εργοστάσιο μονωτικών υλικών της ΦΙΜΠΡΑΝ Α.Ε. στην Τερπνή Σερρών, μια εταιρία με σαφή εξαγωγικό προσανατολισμό η οποία διατήρησε το προσωπικό της (περίπου 175 άτομα) καθ’ όλο το διάστημα της οικονομικής κρίσης. Για το 2014, η ΦΙΜΠΡΑΝ Α.Ε. έκανε συνολικές πωλήσεις 21,6 χιλ.τον. εκ των οποίων οι 17,2 χιλ. τον. αφορούσαν εξαγωγές ενώ ο συνολικός κύκλος εργασιών της ήταν 25,3 εκατ. €. Οι εξαγωγές πετροβάμβακα απέφεραν έσοδα πάνω από 10 εκατ. €.

Επίσης, η ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΕ παράγει μετά από επεξεργασία (με πρώτη ύλη από τα λατομεία της περιοχής Σκούμτσας Δυτ. Μακεδονίας) ένα ευρύ φάσμα προϊόντων με βάση τον ολιβίνη, τα οποία χρησιμοποιούνται ως πυρίμαχα υλικά για την μεταλλουργική βιομηχανία, τη τσιμεντοβιομηχανία και τη βιομηχανία υάλου. Για το 2014 η παραγωγή ήταν περίπου 25 χιλ τον. και η συνολική αξία των πωλήσεων 0.9 εκατ. ευρω.

Τέλος, η ΓΕΩΕΛΛΑΣ εξειδικεύεται στην παραγωγή αργίλων με ειδικές χρήσεις, του ατταπουλγίτη καθώς και ειδικών μειγμάτων ατταπουλγίτη/σαπωνίτη, με ορυχεία και εργοστάσιο επεξεργασίας στον νομό Γρεβενών. Ο ατταπουλγίτης είναι μαγνησιούχο αργιλοπυριτικό υλικό με μεγάλη ποικιλία από βιομηχανικές χρήσεις, κυρίως λόγω της πολύ μεγάλης ειδικής του επιφάνεια και του πορώδους της.
Η γη διατόμων είναι ορυκτό φυτικής προελεύσεως
Ανάλογες περιβαλλοντικές χρήσεις έχουν ο ζεόλιθος (παραγωγή μόλις 166 τον. για το 2014) και ο διατομίτης για τον οποίο από την  αδειοδοτηθείσα θέση στο Λυκούδι Ελασσώνας έχουν ληφθεί δείγματα και γίνονται δοκιμές και αναλύσεις του διατομίτη απ΄την ΟΛΥΜΠΟΣ Α.Ε.."Ειδικά για τον ζεόλιθο Θράκης, η αδειοδοτηθείσα έκταση στην θέση Ριζιά Πεντάλοφος του δήμου Ορεστιάδος (S&B Βιομηχανικά Ορυκτά Α.Ε) ήταν σε απραξία και για το 2014  ενώ για την αδειοδότηση λατομικής έκτασης 160 στρεμμάτων στα Πετρωτά Έβρου (Geo-vet) υφίσταται δικαστική εμπλοκή.

Γη διατόμων: το φυτό που έγινε ...ορυκτό!
Είναι επικίνδυνη η χρήση της Γης Διατόμων;


Βιομηχανικά ορυκτά: ο απολογισμός του 2013-2014 (Ι)