-->

Σάββατο, 6 Σεπτεμβρίου 2014

Ο Ορυκτός Πλούτος της Αν. Μακεδονίας και Θράκης


[του Ανδρέα Μπενάρδου][by A. Benardos]


Ο ορυκτός πλούτος και η ορθή εκμετάλλευσή του είναι αλληλένδετος με τις αναπτυξιακές προοπτικές της χώρας και την οικονομική αναβάθμιση της κοινωνίας. Aποτελεί μια βασική της πλουτοπαραγωγική πηγή που μπορεί να αποδώσει μακροπρόθεσμα οφέλη, τόσο άμεσα, εκφρασμένα με οικονομικούς όρους όσο και έμμεσα υπό την μορφή ανεξαρτησίας και αυτάρκειας αλλά και με την ανάπτυξη τεχνολογίας/τεχνογνωσίας.

Σίγουρα όμως, η συγκεκριμένη προοπτική αφορά σε μια δυνατότητα που προσφέρεται και σε καμία περίπτωση, δυστυχώς, δεν μπορεί να μετατρέπεται «αυτόματα» σε ένα απτό (οικονομικό) αντίκρισμα. 

Αντίθετα, απαιτεί συστηματική και εντατική εργασία ώστε να βρεθούν οι βέλτιστες τεχνικοοικονομικές λύσεις εκμετάλλευσης αλλά και η υλοποίηση του σχεδίου να πραγματωθεί μέσα σε ένα πλαίσιο ισορροπίας και αμοιβαίων ωφελημάτων για όλους τους εμπλεκόμενους φορείς. 
Έτσι, η ορθή εκμετάλλευση των κοιτασμάτων, με σεβασμό στον μη ανανεώσιμο αυτό πόρο, στο περιβάλλον αλλά και ταυτόχρονα στο ζωτικό χώρο των τοπικών κοινωνιών έχει σίγουρα να προσφέρει πολλά, ικανοποιώντας τις ως άνω προϋποθέσεις.

Η Ελλάδα δεν ανήκει στις πιο πλούσιες χώρες, σε παγκόσμιο επίπεδο, από την άποψη ανάπτυξης κοιτασμάτων, όπως για παράδειγμα ο Καναδάς ή η Ρωσία, έχει όμως να επιδείξει ένα αξιόλογο δυναμικό μεταλλευμάτων, βιομηχανικών και ενεργειακών ορυκτών καθώς και διακοσμητικών λίθων, το οποίο είναι πολλές φορές μοναδικό σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Ο κλάδος της εξορυκτικής και μεταλλουργικής βιομηχανίας συνεισφέρει σε ετήσια βάση ποσοστό που κινείται μεταξύ του 2%‐4% του ΑΕΠ της χώρας ενώ έχει έναν έντονο εξαγωγικό προσανατολισμό. 

Η περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης από την αρχαιότητα έχει να επιδείξει αξιόλογη μεταλλευτική παράδοση με τα ορυχεία του Παγγαίου, της Σκαπτής ύλης, Θάσου, κ.α. Πέρα όμως από τις αρχαίες εκμεταλλεύσεις χρυσού και αργύρου η περιοχή και σήμερα αποτελεί μια από τις σημαντικότερες περιοχές του Ελλαδικού χώρου όσον αφορά στις πρώτες ύλες που βρίσκονται στο υπέδαφός της.

Στην περιοχή υπάρχουν σημαντικά κοιτάσματα μεταλλικών ορυκτών, μαρμάρων και ενεργειακών πρώτων υλών, ενώ μέχρι σήμερα είναι η μοναδική περιοχή στην Ελλάδα που γίνεται παραγωγή πετρελαίου και φυσικού αερίου από το κοίτασμα του Πρίνου και Νότιας Καβάλας. Επίσης, εμφανίζει ενδιαφέρουσες ενδείξεις για την ύπαρξη κοιτασμάτων ειδικού ενδιαφέροντος, όπως για παράδειγμα, ουράνιο, ειδικά βιομηχανικά ορυκτά (π.χ. ζεόλιθους), αλλά και σπάνιες γαίες. 

Στην  εικόνα δίνονται τα κοιτάσματα μεταλλικών ορυκτών στον Ελλαδικό χώρο από την οποία παρατηρείται η υψηλή συγκέντρωση ορυκτών πρώτων υλών στην περιοχή της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.

Στο άρθρο του Α. Μπενάρδου επιχειρείται η παρουσίαση του ορυκτού πλούτου που έχει εντοπιστεί μέχρι σήμερα στην εν λόγω περιοχή, δίνοντας στοιχεία για τα βασικά χαρακτηριστικά των κοιτασμάτων της.