-->

Κυριακή, 4 Απριλίου 2010

Ο χάρτης των λατομείων αδρανών στην Ελλάδα

Στη χώρα λειτουργούν λατομεία αδρανών υλικών είτε εντός των ορίων θεσμοθετημένων λατομικών περιοχών (όπου αυτό έχει καταστεί δυνατόν να γίνει) είτε σε μεμονωμένες θέσεις.  Λατομικές περιοχές είναι οι εκτάσεις εντός των οποίων χωροθετούνται ένας ή περισσότεροι λατομικοί χώροι εκμετάλλευσης αδρανών υλικών.

Η εκμετάλλευση των λατομείων αδρανών χαρακτηρίζεται από περιορισμένη ακτίνα εμπορίας, λόγω σημαντικής επιβάρυνσης από το κόστος μεταφοράς των ίδιων όπως και του παραγόμενου σκυροδέματος, γεγονός που παλαιότερα είχε ως αποτέλεσμα να εμφανίζονται πολλές διάσπαρτες εκμεταλλεύσεις πολύ κοντά ή και μέσα στον αστικό ιστό, προκαλώντας οχλήσεις σε κατοικημένες περιοχές, αρχαιολογικούς χώρους ή να έρχονται σε «σύγκρουση» άλλες οικονομικές δραστηριότητες.

Πριν την  περίοδο της ύφεσης, είχαμε ένα συνολικό όγκο παραγωγής πάνω από 100 εκατομμύρια τόνους αδρανών (όλων των κλασμάτων συνολικά) που το 2009 έπεσε στα 70-80 εκατομμύρια τόνους και το 2013 στα 25 εκατ. περίπου.  Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΕΚΑ (του 2009) αλλά και την αξιολόγηση των στοιχείων των αρμόδιων (για την αδειοδότηση των λατομείων αδρανών) Υπηρεσιών των τ. Νομαρχιών και των Περιφερειών, προκύπτουν τα εξής:

Ο αριθμός των αδειοδοτηθέντων δημόσιων, δημοτικών/κοινοτικών και ιδιωτικών λατομείων αδρανών υλικών που λειτουργούν εντός ή κατ’ εξαίρεση εκτός λατομικής περιοχής, ανέρχεται σε 195. Φυσικά υπάρχει κι ένας αριθμός λατομείων που λειτουγούν χωρίς την απαιτούμενη άδεια και των οποίων ο υπολογισμός καθίσταται δυσχερής.
Ο αριθμός των δημόσιων, δημοτικών/κοινοτικών και ιδιωτικών λατομείων αδρανών υλικών που λειτουργούν με αποκλειστικό σκοπό την αποκατάσταση του περιβάλλοντος ανέρχεται σε 36.

Πάντα σύμφωνα με τα παραπάνω στοιχεία το 77,37% των λατομείων αδρανών υλικών λειτουργεί εντός λατομικών περιοχών, ενώ το 22,63% λειτουργεί εκτός λατομικών περιοχών.

Σχετικά με το ιδιοκτησιακό καθεστώς λατομείων αδρανών υλικών το 54,26% αυτών είναι δημόσια, το 28,72% ιδιωτικά και το 17,02% δημοτικά/κοινοτικά.

Διαφοροποίηση ως προς το ιδιοκτησιακό καθεστώς εμφανίζεται στα λατομεία αδρανών υλικών που λειτουργούν με σκοπό την αποκατάσταση του περιβάλλοντος Ν.2837/2000. Από αυτά το 29,17% είναι δημόσια, το 33,33% ιδιωτικά και το 37,50% δημοτικά/κοινοτικά.

Τα παραπάνω λατομεία είναι κατανεμημένα σε όλους σχεδόν τους νομούς της χώρας, γεγονός που δίνει το δικαίωμα να ισχυριστούμε ότι υπάρχει μια σχετική επάρκεια τέτοιων υλικών.

Συγκεκριμένα, διαπιστώνεται  ότι τα περισσότερα, 13 τον αριθμό, βρίσκονται στο νομό Λάρισας, 12 στο νομό Αττικής, 9 στο νομό Θεσ/νίκης, 8 στο νομό Βοιωτίας, 7 στο νομό Θεσπρωτίας, από 6 στους νομούς Σερρών, Λασιθίου, Εύβοιας, Κοζάνης και Αρκαδίας, από 5 στους νομούς Φθιώτιδας, Μαγνησίας, Καβάλας, Ηρακλείου, Χίου, Λέσβου και Δράμας, από 4 στους νομούς Τρικάλων, Πέλλας, Μεσσηνίας, Καρδίτσας, Ιωαννίνων, Έβρου, Αχαΐας, Άρτας, Αργολίδας, Γρεβενών και Αιτωλοακαρνανίας, από 3 στους νομούς Χαλκιδικής, Χανίων, Σάμου, Ρεθύμνου, Πρέβεζας, Πιερίας, Κιλκίς και Ημαθίας, από 2 στους νομούς Φωκίδας, Φλώρινας, Κορινθίας, Καστοριάς και Δωδεκανήσου, ενώ από ένα λατομείο αδρανών υλικών διαθέτουν οι νομοί Ροδόπης, Ηλείας και Ευρυτανίας.

Τα ανωτέρω στοιχεία επικαιροποιήθηκαν το 2014-2015 με βάση στα δεδομένα των αρμόδιων υπηρεσιών του Υπουργείου Περιβάλλοντος κι Ενέργειας ως  κατωτέρω:

Λατομεία εντός και εκτός Λατομικών Περιοχών (ΛΠ)

 Οι βασικότερες  παράμετροι αυτής της κατηγορίας εκμεταλλεύσεων θεωρούνται η ελαχιστοποίηση των οχλήσεων κατά τη διάρκεια της λειτουργίας, η υποχρέωση αποκατάστασης του λατομικού χώρου σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και τις εγκεκριμένες μελέτες και η απόδοση  νέων χρήσεων στο χώρο μετά το πέρας των εξορυκτικών εργασιών.